Vào một đêm tối trời trên bãi biển Cần Giờ ầm ào sóng gió, dân đi biển bắt gặp một người đàn bà nằm bất động bên mép nước, trên vai còn quàng cái giỏ, nghêu đổ vương vãi. Sau khi đem được chị vào nhà để săn sóc, mấy người đàn bà chợt kêu lên “con Hồng vợ thằng Long mới chết ở Long Hoà tháng trước đây mà”…
Chuyện ấy xảy ra cách đây đã bảy năm, nhưng cũng chỉ là một tai nạn nhỏ trong cuộc đời đầy sóng gió của người đàn bà bất hạnh này.
Năm 2002, sau khi đứa con thứ năm vừa lên bốn thì chồng chị Hồng, anh Cao Văn Long – đột ngột ra đi sau một cơn bạo bệnh. Nhiều đêm ngồi bó gối trong căn nhà trống vắng, nhìn lũ con năm đứa ôm nhau ngủ cạnh bàn thờ cha, chị giật mình tự hỏi: “Rồi đây chúng sẽ ra sao?”
Câu hỏi đó mỗi lúc lại cồn lên, như vết cứa nhói đau trong trái tim héo hắt của người goá phụ. Sinh thời, anh là trụ cột chính của gia đình, nhưng cái nghề làm thuê: cuốc đất, đánh mương vườn, cào nghêu, bắt ốc… chỉ vừa đủ nuôi bảy miệng ăn một cách chật vật. Sau ngày anh ra đi, tài sản của mẹ con chị chỉ là hai bàn tay trắng!
 |
Chị Nguyễn Thị Hồng với một trong những công việc mà chị miệt mài làm vì đàn con |
ồi đây các con chị sẽ ra sao, câu hỏi đó thôi thúc chị có thêm nghị lực. Công việc lúc đầu của chị là lãnh bứng gốc xoài thuê – một việc chỉ dành cho đàn ông sức vóc. Ngày đầu, chị làm cho đến tối mịt, nhịn đói mà làm, được 13 gốc xoài. Những gốc xoài to, đường kính cỡ ba, bốn gang tay, chị phải dùng búa chặt rễ xung quanh, sau đó lấy xà beng nạy lên.
Về nhà đêm ấy, toàn thân chị rã rời, hai bàn tay phồng rộp, tứa máu. Nhưng nghĩ đến khoản tiền khá lớn (chủ vườn trả công 25 ngàn đồng mỗi gốc xoài), tờ mờ sáng hôm sau chị lại gượng dậy đi làm. Ròng rã trong bốn ngày, chị bứng được tất cả 40 gốc xoài. Cầm một triệu đồng trên tay, chị rơi nước mắt. Một triệu đồng đối với người khác có thể chẳng là bao, nhưng đối với cái phận nghèo lam lũ như mẹ con chị là cả một gia tài!
Hết việc bứng gốc xoài, chị Hồng xoay sang làm thuê những việc khác: nhổ cỏ, đánh mương vườn, vô phân… Đến đêm, theo con “nước xoay” (nước rút, khoảng 9 – 12g đêm), chị ra bãi biển Cần Giờ bắt ốc, cào nghêu đổi gạo, có khi đến 2 – 3g sáng mới về đến nhà. Mỗi ký nghêu thời đó chỉ bán được 500đ, hôm nào trúng, chị kiếm được khoảng 15 ngàn.
Nhưng tai nạn ập đến với chị trong một lần đi bắt nghêu như đã kể. Bác sĩ nói chị bị chứng tụt huyết áp, phải điều trị lâu và rất tốn tiền. Đó là một “bản án treo” không chỉ đối với số phận của chị mà với cả năm đứa con. Thôi thì, “còn người thì còn của”, chị nghĩ mình phải sống – không phải cho mình mà sống vì lũ con.
Vậy là trong cái đận ấy, số tiền chắt chiu dành dụm của chị tan theo bọt biển! Thương mẹ phải tảo tần cực khổ, đứa con gái lớn – cháu Cao Thị Kim Huyền vừa tốt nghiệp lớp 12 loại khá giỏi, đã dừng việc học để bớt gánh nặng cho gia đình. Đành vậy, nhưng chị tự nhủ: dù cho hoàn cảnh thế nào, cũng phải lo cho bốn đứa con còn lại học hành thành tài mới mong thoát khỏi cảnh nghèo như cha mẹ chúng.
Dưỡng bệnh được một thời gian, chị tìm đến nhà chị Sáng hàng xóm, xin học nghề đan giỏ. Cảm thương hoàn cảnh của chị, chị Sáng tận tâm truyền nghề mà không lấy tiền. Sau đó, địa phương chiếu cố cho chị vay ít tiền mua dây đan giỏ. Cái “xưởng” nhỏ duy nhất chỉ có chị vừa là chủ, vừa là công nhân, mỗi ngày cho ra lò một chiếc giỏ đựng tôm cá, trái cây… kiếm lời khoảng 15 ngàn đồng, đắp đổi qua ngày và lo cho các con ăn học.
Công việc kéo dài được khoảng hai năm thì căn bệnh cũ tái phát, buộc chị phải nằm liệt một chỗ. Số tiền dành dụm chẳng là bao cũng vơi dần, mẹ con chị phải kéo dài cuộc sống bằng tiền vay, bạc hỏi. Thương mẹ, những đứa con lớn sau giờ học, đến đêm lại mang giỏ ra biển cào nghêu, nhưng số tiền kiếm được đối với sáu miệng ăn như muối bỏ bể!
Chị nói quê chị ở tận vùng Gò Công, tỉnh Tiền Giang. Nhà nghèo, chỉ có năm công ruộng nhưng có đến mười anh chị em. Học đến lớp ba, chị phải bỏ dở đi gánh mắm về nấu bán. Trong một lần đi Long Hoà (Cần Giờ) buôn khoai lang, chị gặp anh rồi sau đó hai người lấy nhau. “Nhiều đêm nằm nhớ đến anh, tôi lại khóc thầm. Một mình tôi biết có vượt qua những ngày tháng khắc nghiệt này không? Song tôi lại nghĩ, năm đứa con đang trông cậy, phó thác cả tương lai, hạnh phúc của chúng cho mình. Một người mẹ không thể đầu hàng trước số phận!” Và chị bắt đầu gượng dậy.
Tuy vẫn còn yếu, nhưng chị đã tìm được công việc giữ con cho một cô giáo trong xóm. Tiền công được 400 ngàn đồng mỗi tháng, mẹ con chị tằn tiện từng đồng. Món ăn chính của gia đình chị hằng ngày là rau. Mỗi sáng, mẹ con chị dậy sớm, bưng rổ dài theo xóm hái rau tập tàng để không phải mua. Sau đó, mấy đứa nhỏ lua vội vài hột cơm nguội rồi đi học, còn chị đến nhà hàng xóm giữ trẻ.
Cứ vào những lúc ngặt nghèo nhất, láng giềng, các tổ chức hội, đoàn thể và chính quyền địa phương lại đến với chị. Chị được vay tiền xoá đói giảm nghèo và trở lại nghề đan giỏ sau khi sức khoẻ đã bình phục, các con chị đều được miễn học phí.
Với cuộc sống chật vật như thế, nhưng các con chị ngoài con gái lớn đã lấy chồng, bốn đứa còn lại đều học rất giỏi. Cháu Cao Thị Bé Trang (sinh năm 1988) đã tốt nghiệp trung học phổ thông và đang học may, Cao Thị Kim Lan (sinh năm 1991) đang học lớp 12, Cao Thị Kim Giàu (sinh 1993) học lớp 10 và Cao Tấn Sang (sinh 1998) học lớp 8.
Năm 2006, chị Hồng vinh dự được hội Khuyến học huyện Cần Giờ cấp giấy chứng nhận Gia đình hiếu học. Năm sau, chị được chọn là đại biểu dự lễ tuyên dương Gia đình hiếu học lần 2/2007 do hội Khuyến học TP.HCM tổ chức. Đến năm 2008, chị được cấp giấy chứng nhận “Gia đình văn hoá” ba năm liền.
(Nguồn SGTT)
